Sabah aceleyle çıkarken kahvaltıyı atlamak, öğle arasını kısa kesip yemek yememek… Çoğumuz için bu rutinin bir parçası. “Nasıl olsa akşam toparlarım” deyip günü yarım yamalak beslenerek geçiriyoruz.

Ama öğün atlamak, sandığın kadar masum bir alışkanlık değil. Metabolizmandan ruh hâline kadar pek çok şeyi etkiliyor. Bahar geldi, enerjiye en çok ihtiyaç duyduğun mevsimde beslenme düzenine bir göz atmanın tam zamanı.

Öğün atlayınca vücudunda ne olur?

Vücudun düzene alışkındır. Düzenli aralıklarla beslendiğinde enerji seviyen dengeli kalır, kan şekerin ani inişler çıkışlar yaşamaz. Bir öğünü atladığında ise vücut enerji tasarrufuna geçer ve sonraki öğünde genellikle daha fazla yeme eğilimi gösterirsin.

Bu durum kişiden kişiye değişir ama yaygın sonuç şudur: gün içinde halsizlik, dikkat dağınıklığı ve sonraki öğünde aşırı açlık. Yani “yemek yemeyerek tasarruf ediyorum” dediğin yerde, çoğu zaman daha düzensiz ve daha fazla yemiş olursun. Düzenli beslenme bu döngüyü kırar.

Çok aç kalıp masaya oturduğunda seçimlerin de değişir. Açken sağlıklı bir öğünü beklemeye sabrın kalmaz, eline geçen ilk şeye, çoğunlukla en pratik ve en şekerli atıştırmalığa yönelirsin. Yani öğün atlamak yalnızca ne kadar yediğini değil, ne yediğini de bozar; düzen, bu iki tarafı birden korur.

Düzenli beslenmek neden önemli?

Düzenli öğünler kan şekerini dengede tutar, bu da gün boyu enerjinin daha istikrarlı olması demek. Sabah dengeli bir kahvaltı yapmak, öğleye kadar atıştırmalıklara saldırmanı engeller. Glisemik indeksi düşük gıdaları tercih etmek de bu dengeyi destekler; glisemik indeks ne işine yarar sorusuna kafa yorarsan, hangi besinin seni daha uzun süre tok tuttuğunu anlarsın.

Su içmeyi de bu denkleme katmak gerek. Çoğu zaman açlık sandığımız şey aslında susuzluktur; su içmeyi neden ihmal ediyorsun diye sormak, gereksiz atıştırmaların önüne geçer. Akşam yemeğini hafif tutmak da gece rahat bir uyku için önemli; akşam yemeğini hafifletmenin faydaları burada devreye girer.

Pratikte ne yapmalısın?

Hedef öğün sayısını artırmak değil, öğünlerini düzene sokmak. Sabaha protein ve lif içeren bir kahvaltıyla başla, öğleni atlama, akşamı hafif tut. Çok aç kalıp sonra tıkınmaktansa, dengeli aralıklarla beslenmek hem enerjine hem ruh hâline iyi gelir.

Bahar, hareketin arttığı bir mevsim; dışarı çıkmak, yürümek, spor yapmak istersin. Bütün bunlar için enerjiye ihtiyacın var ve o enerjinin kaynağı düzenli beslenmen. Beslenme düzeninle ilgili köklü bir değişiklik düşünüyorsan, bunu bir uzmanla konuşmakta fayda var; herkesin ihtiyacı farklıdır.